شرکت مديريت و برنامه‌ريزي صنايع و انرژي

مبنا

 

 

سال اوّل، شماره اوّل، شهريور 1384

Vol 1, Number 1, August- September 2005

 

 

سرمقاله:

ضرورت برنامه‌ريزي استراتژيک

ضرورت برنامه‌ريزي بر هيچ‌کس پوشيده نيست. برنامه‌ريزي، هماهنگي فعاليت‌ها براي نيل به اهداف با در نظر گرفتن شرايط است. بقاء و رشد سازمان‌ها در بازار رقابتي و تغيير مستمر شرايط محيطي، بکارگيري روشي اثربخش براي برنامه‌ريزي سازمان‌ها را ضروري ساخته است. مزاياي زيادي را به برنامه‌ريزي استراتژيک اثربخش نسبت داده‌اند كه تعدادي از آنها به‌دنباله آمده است: 

·    برنامه‌ريزي استراتژيک، منابع سازمان را جهت رسيدن به اهداف هماهنگ مي‌سازد. لذا، نداشتن برنامه استراتژيک باعث مي‌شود، منابع سازمان در جهات مختلفي كه نهايتاً منجر به ايجاد ارزش افزوده براي سازمان نشود، صرف شوند. آيا سازمان به دنبال اثربخشي منابع ارزشمند خود نيست؟

·    برنامه‌ريزي استراتژيک، باعث افزايش هوشياري و آگاهي سازمان نسبت به پويايي محيط مي‌شود. آيا سازمان مي‌تواند بدون تحليل سيستماتيک از محيطي که در آن فعاليت دارد، برنامه‌ريزي کند؟ آيا تهديدات و فرصت‌هاي محيط نبايد اساس شکل‌گيري برنامه‌هاي سازمان باشد؟

·    برنامه‌ريزي استراتژيک، پاسخگوي سؤالات اساسي کسب و کار است. در برنامه‌ريزي استراتژيک، تصميمات کلان مؤثر بر کليه تصميمات عملياتي اتخاذ مي‌شود. لذا، برنامه‌ريزي استراتژيک در سطحي بالاتر از برنامه‌ريزي عملياتي قرار داشته و به آن شکل مي‌دهد. آيا شرکت مي‌تواند بدون پاسخگويي به سؤالات اساسي، برنامه‌ريزي عملياتي داشته باشد؟

·    براي ايجاد خروجي ارزشمند سازماني، برنامه‌ريزي استراتژيک از قابليت‌هاي سازمان براي بهره‌گيري از فرصت‌ها و يا رفع تهديدات محيطي استفاده مي‌شود. فرصت محوري، رکن برنامه‌ريزي استراتژيک است. آيا سازماني وجود دارد كه بخواهد چشم خود را بر فرصت‌هاي بالقوه يا بالفعل محيطي که مي‌تواند در جهت اهداف و مأموريت سازماني مؤثر باشد، ببندد؟

·    برنامه‌ريزي مبناي سازماندهي است. اينکه سازمان بوروکرات باشد يا ارگانيک، داراي سلسله مراتب عمودي فراوان باشد يا پهن، در تصميم‌گيري تمرکز داشته باشد يا تفويض اختيار کند، به طور کلي اين که سازمان چه ساختاري داشته باشد، تابعي از برنامه‌هاي استراتژيک سازمان است. ساختار متناسب و در جهت تقويت برنامه‌ها تهيه مي‌شود. آيا سازمان مي‌تواند بدون برنامه‌ريزي استراتژيک، ساختاري اثربخش داشته باشد؟

برنامه‌ريزي استراتژيک، چنانچه با يک ابزار کنترلي همراه شود و زمينه را براي مديريت استراتژيک فراهم سازد، مي‌تواند زمينه را براي پايش مستمر سازمان در مسير نيل به مأموريت خود فراهم کند. اين که شرکت چه چيزي را اندازه‌گيري کند تابعي از مديريت استراتژيک است. در مديريت استراتژيک است که اهداف کلان و عوامل کليدي موفقيت در رسيدن به آن مشخص مي‌شود. آيا سازمان نبايد ميزان نيل به اهداف و مأموريت خود را بسنجد؟ در اين صورت، آيا نبايد ابتدا از طريق برنامه‌ريزي استراتژيک، مأموريت، اهداف و فاکتورهاي بحراني موفقيت خود را شناخته و براي آنها شاخص اندازه‌گيري تعيين کرده باشد؟

Rounded Rectangle: هرگاه تصميم گرفتيد در مسيري حرکت کنيد، هرگز از حرکت باز نايستيد، همواره رو به جلو نگاه کرده و  حرکت دائم داشته باشيد.
Ayn Road (1905-1982)

 

 

چه خبر از مبنا ؟؟؟

* قرارداد اجراي پروژه برنامه‌ريزي بلندمدت 5ساله با ديدگاه استراتژيک شرکت آب و برق خوزستان منعقد گرديد و پروژه در انتظار اولين جلسه کميته راهبري به‌سر مي‌برد.

* انعقاد قرارداد پروژه برنامه‌ريزي بلندمدت 5ساله با ديدگاه استراتژيک شرکت مادر تخصصي خدمات کشاورزي مراحل نهايي خود را سپري مي‌کند.

* کارگاه آموزشي "مفاهيم و مدل‌هاي مديريتي براي بنگاه (Holding) كه در شرکت توزيع داروپخش ارائه گرديد.

* ارائه مقالات "لزوم برنامه‌ريزي استراتژيک صنعتي براي کشور در آستانه عضويت در سازمان تجارت جهاني (WTO) " توسط دکتر سيروس و "ارائه مدل مبنا براي مديريت استراتژيک شرکت‌هاي ايراني" در اولين کنفرانس ملّي مديريت استراتژيک كه در تبريز برگزار شد.

 

 

نقشه راهنما مدل مديريت استراتژيک مبنا

با روند كنوني در كشور كه در راستاي اقتصاد باز و بازارهاي رقابتي سير مي‌كند، براي سازمان‌هاي فعّال كشور لازم است تا با شناسايي امكانات و فرصت‌ها و نيز تهديدات محيطي، و با داشتن برنامه‌هاي هدف‌دار، بالاترين بهره‌وري ممكن را  از فرصت‌هاي موجود به‌دست آورند. دستيابي به برنامه‌هاي بلندمدت با ديدگاه راهبردي رونق چرخة حيات واحدها را بيش از پيش در آينده تضمين خواهد نمود و پشتوانه اقتدار مديران ارشد كارآفرين در تصميم‌گيري‌هاي راهبردي براي هدايت صحيح واحدها خواهد بود. اهميت موارد ياد شده به همراه کاستي‌هايي که در مدل CMS1 (مدل اوّليّه برنامه‌ريزي استراتژيک در شرکت مبنا) شناسايي گرديد باعث تعريف مجموعه‌اي از پروژه‌هاي بهبود شد. اين پروژه‌هاي بهبود باعث ارتقاي مدل CMS و تبديل آن به مدل HCMS2 (مدل مبنا) گرديد..

در شکل زير، نقشه راهنماي مدل HCMS (مدل مبنا) را ملاحظه مي‌کنيد:

 


1 Combinational Model of Strategic Formulation.

2 Hybrid CMS

 

Rounded Rectangle: در اکثر اوقات، انجام يک کار خوب ولي به موقع، از انجام يک کار عالي و سرآمد ولي دير مهم‌تر است.
Roberta Roesh
 

معرّفي کتاب

 

Strategic Management:

Concepts & Cases

FRED R. DAVID

Pearson Education (2005, 10th Edition)


آقاي David در اين کتاب مديريت استراتژيک را هنر و علم فرمول‌بندي، پياده‌سازي و ارزيابي تصميمات چندکارکردي مي‌داند که سازمان را قادر به برآورده‌سازي اهدافش مي‌نمايد.

در اين کتاب ابتدا به سطوح مديريت استراتژيک پرداخته مي‌شود و سپس مفاهيم کليدي در مديريت استراتژيک را شرح مي‌دهد. در اين کتاب آقاي David نقشه مدل مديريت استراتژيک خود را ارائه مي‌دهد.

ضمناّ اين کتاب توسط آقايان دکتر علي پارسيان و دکتر سيّدمحمّد اعرابي ترجمه شده و توسط دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي منتشر شده است. 
 

معرّفي نشريه

 

بيست و هشتمين شماره نشريه مصاف (فصلنامه‌ي مهندسي صنايع و سيستم‌ها) با عنوان ويژه‌نامه‌ي مديريت استراتژيک منتشر شد. در اين شماره مطالبي در رابطه با فاکتورهاي بحراني موفقيت، شناسايي عوامل محيطي سازمان، شرح مدلي در شناسايي شايستگي‌هاي محوري سازمان و ساير مطالب در ارتباط با فرايند مديريت استراتژيک شرکت‌ها مي‌خوانيد.


مرجع: www.masaf.ir

 

 

معرفي يک سايت:

http://www.EIU.com

همانطور که مي‌دانيم، يکي از فعاليت‌هاي اساسي و مهمي که در هر نظام مديريت استراتژيک بايد بدان پرداخته شود، بررسي و پيش‌بيني روندهاي آتي عوامل محيطي مؤثر بر کسب و کار در زمينه‌هاي مختلف اعم از سياسي، اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و زيست‌محيطي است. علي‌رغم وجود خطا در هر نوع پيش‌بيني، استفاده از مراجع مناسب با کاهش ميزان خطاي پيش‌بيني، باعث افزايش صحت فرصت‌ها و تهديدات واقعي مي‌شود.

EIU (Economic  Intelligence Unit) وابسته به Economist يکي از قوي‌ترين، بزرگ‌ترين و باتجربه‌ترين تيم‌هاي تحليل‌گر محيط کسب و کار کشورهاي مختلف جهان را در اختيار دارد و براي افزايش قابليت اطمينان، هر تيم به صورت تخصصي روي يک کشور خاص مطالعه و تحليل مي‌کند. بعضي گزارش‌هاي تحليلي اين نهاد، رايگان و بعضي ديگر با پرداخت، قابل دسترس است، ولي براي محققيني که براي صحت و قابليت اطمينان پيش‌بيني در مديريت استراتژيک حساسيت قائلند، مراجعه به اين سايت و دريافت گزارش توصيه مي‌شود.

 

پروژه مديريت راهبردي شرکت پژوهش و فناوري پتروشيمي ايران

پروژه مديريت استراتژيک شرکت پژوهش و فناوري پتروشيمي ايران (با ديدگاه پليمر) پس از سپري کردن مراحل شناخت و تدوين چشم انداز بيست ساله و ماموريت پنج ساله، در آستانه تنظيم و ارائه گزارش فاز اول به سر مي‌برد. چشم‌انداز، اين شرکت را به شرکتي طراز جهاني، سرآمد و متعالي، متولي فناوري و دانش فني در فرايندها و محصولات صنعت پتروشيمي مي‌رساند و ماموريت اين شرکت به فراهم‌آوري دانش فني وفناوري محصولات پليمري، پرورش نيروي انساني و توليد فناوري و اسناد و مدارک علمي محدود شده است.

همچنين گزارش شناسايي ذي‌نفعان شرکت، شناسايي فاکتورهاي بحراني موفقيت شرکت، آناليز محيط و شناسايي موقعيت شرکت در منحني دوره عمر، آماده شده است و در حال تصويب و نهايي شدن توسط اعضاي کميته راهبري شرکت است. لذا از هم‌اکنون، تيم پروژه در حال آماده‌سازي مقدمات لازم جهت تدوين استراتژي‌هاي شرکت است.

در حال حاضر، با گذشت 7 هفته از آغاز پروژه، ميزان پيشرفت پروژه 37 درصد است که مطابق با زمان‌بندي از پيش تعيين شده است.

 

 

 

محمّد رحيمي‌مقدّم

مدیر پروژه

 

پروژه بازنگري در راهبردهاي شرکت سهامي صنايع شير ايران (پگاه)

راهبردهاي دور اول برنامه‌ريزي استراتژيک شرکت سهامي صنايع شير ايران (پگاه) در شرايطي تدوين و تا حدودي اجرا گرديد که شرکت، دوره گذار خود را طي مي‌کرد (حرکت به سمت شرکتي شدن کارخانجات تابعه در سراسر کشور و ايجاد يک ستاد واقعي) و از اين رو، راهبردهاي دور اول، با نگرش حرفه (کسب و کار) و بنگاه (هولدينگ) ارايه شد چون هنوز شرکت، تبديل به يک هولدينگ واقعي نشده بود.

بعد از طي سالم دوره گذار‌، اين نياز احساس مي‌شد که با توجه به تغييرات ايجاد شده (کوچک شدن ستاد، شرکتي شدن کارخانجات، ضرورت تغيير ديدگاه‌ها و نگرشها در مديران ارشد هولدينگ و شرکت هاي تابعه و ....)، چشم انداز، ماموريت و راهبردهاي شرکت، مورد بازنگري اساسي قرار گيرد. شرکت مديريت و برنامه‌ريزي مبنا، با مدل مبنا که خود مشاور دور اول برنامه ريزي استراتژيک شرکت پگاه بود در دوره بازنگري نيز با مدل تغييريافته خود، چشم انداز، ماموريت، اهداف و راهبردهاي شرکت را تجديد نظر کرد و يک مدل بازخور استراتژيک نيز ارايه نمود. اين پروژه در اوايل سال جاري آغاز و در شهريورماه سال جاري با موفقيت به پايان رسيد.

 

اميرحسين صبورطينت

کارشناس

 

 

شرکت مديريت و برنامه‌ريزي صنايع و انرژي مبنا

مديرعامل: دکتر کاوه‌محمّد سيروس

آدرس: تهران- خيابان حافظ- خيابان رشت- شماره 17- واحد 3.      تلفاکس‌ها: 66483330- 66412558 (021)

پست الکترونيکي: info@mabena.com

آدرس اينترنتي: www.mabena.com

 

 

مشترکين گرامي؛ شما مي‌توانيد مطالب، نظرات، انتقادات و پيشنهادات خود را از طريق پست الکترونيک به آدرس Bulletin@mabena.com ارسال نمائيد. با تشکّر.